Poznaję region, w którym mieszkam (wersja polska i angielska)

Gdańsk

• Gdańsk: https://pl.wikipedia.org/wiki/Gdańsk
• Plan Gdańska: https://geogdansk.pl/app/pl/?locale=pl&page=Strona-główna

Gdańsk to miasto o unikalnym położeniu na styku Żuław Wiślanych i Pojezierza Kaszubskiego. Charakteryzuje się ogromnymi różnicami wysokości – od terenów depresyjnych na wschodzie (-1 m p.p.m.) po wysokie wzgórza morenowe na zachodzie (ponad 120 m n.p.m.).

1. Położenie i rzeźba terenu

Gdańsk leży u ujścia najdłuższej rzeki Polski – ______________ do Zatoki ______________.

Odszukaj na mapie najwyższy i najniższy punkt Gdańska.

• Najwyższy punkt (Wzgórza Morenowe): ok. 122 m n.p.m.
• Najniższy punkt (Olszynka): ok. -1 m p.p.m.
• Różnica wysokości (wysokość względną) między tymi punktami: ________ m.

2. Zabytki i Atrakcje

Dopasuj nazwę zabytku do opisu, wpisując odpowiednią literę:

Zabytek	Opis	Twoja odpowiedź
A. Bazylika Mariacka	1. Najstarszy średniowieczny dźwig portowy w Europie.	A - ____
B. Żuraw	2. Monumentalna świątynia, największy ceglany kościół świata.	B - ____
C. Fontanna Neptuna	3. Symbol miasta stojący na Długim Targu przed Dworem Artusa.	C - ____
D. Wielki Młyn	4. Dawny obiekt przemysłowy Krzyżaków, dziś Muzeum Bursztynu.	D - ____

3. Przyroda i Rekreacja

Gdańsk to nie tylko mury, ale i unikalna przyroda.

• Bioróżnorodność: Wymień nazwę lasu, który stanowi „zielone płuca” Gdańska (zachodnia część miasta): __________________________________________________
• Wydmy i plaże: Na wschodzie miasta (Stogi, Wyspa Sobieszewska) występują wydmy. Jak nazywa się trawa, która je stabilizuje? (Podpowiedź: P_ _ _ _ _ _ _ _ A).
• Ogród Zoologiczny: W której dzielnicy Gdańska znajduje się jedno z największych ZOO w Polsce? 

4. Historia: Westerplatte

• Początek wojny: 1 września 1939 r. o godz. 4:45 pancernik ______________________ rozpoczął ostrzał polskiej placówki. Jak długo trwała bohaterska obrona Westerplatte pod dowództwem mjr. Henryka Sucharskiego? ________ dni.
• Teren dzisiaj: Co można dziś zobaczyć na Westerplatte?

5. Gospodarka Morska

• Dlaczego gdańskie zabytki skupione są nad Motławą, a nie bezpośrednio nad Zatoką Gdańską?
• Jak się nazywa średniowieczny dźwig portowy stojący nad Motławą?
• Jaki port w Gdańsku przyjmuje największe statki, np. z Azji?

Kaszuby

• Kaszuby: https://youtu.be/g0YB3tP-jFU?si=MVt157Kr2aQcAFDI i https://youtu.be/sOzrvV2pkw0?si=6o-rmKY_Dko1h4yy

Kaszuby – Szwajcaria Północy

1. Rzeźba polodowcowa i analiza mapy

Kaszuby to obszar o najbardziej urozmaiconej rzeźbie terenu na Niżu Polskim.

Szczyt regionu: Odszukaj na mapie najwyższe wzniesienie Niżu Środkowoeuropejskiego – Wieżycę. Podaj jej wysokość: ________ m n.p.m.

Obliczenia: Przyjmując, że poziom Bałtyku w Gdańsku to 0 m n.p.m., oblicz wysokość względną między Wieżycą a brzegiem morza: ________ m.

Analiza jezior: Jeziora kaszubskie (np. Raduńskie) są zazwyczaj wąskie i bardzo głębokie. Jak nazywa się ten typ jezior polodowcowych? a) jeziora cyrkowe  b) jeziora rynnowe c) jeziora przybrzeżne.

2. Ekosystemy leśne i ochrona przyrody

Znaczną część regionu zajmują Bory Tucholskie oraz lasy Kaszubskiego Parku Krajobrazowego.

Piętrowość i gatunki: W lasach kaszubskich dominują sosny i buki. Wyjaśnij, dlaczego ściółka w lesie sosnowym jest uboższa w gatunki roślin niż w lesie liściastym.

Zależności pokarmowe: Uzupełnij łańcuch pokarmowy występujący w kaszubskich lasach:
(Producent: Borówka czernica) → (Konsument I rzędu: __________) → (Konsument II rzędu: Lis).

Ochrona: Jak nazywa się forma ochrony przyrody, która chroni całe kompleksy krajobrazowe o dużych wartościach przyrodniczych? 

3. Kultura i Społeczeństwo

Kaszuby to jedyny region w Polsce z oficjalnym językiem regionalnym.

Tożsamość: Na tablicach drogowych w wielu miejscowościach (np. w Kartuzach czy Kościerzynie) nazwy są zapisane w dwóch językach. Jakim symbolem (zwierzęciem) posługują się Kaszubi w swoim herbie? 

Surowce i rzemiosło: Chmielno słynie z ceramiki. Z jakiego surowca mineralnego, występującego naturalnie w osadach polodowcowych regionu, korzystają garncarze?

4. Turystyka: Szymbark

W Szymbarku znajduje się "Dom do góry nogami". 

Błędnik w akcji: Korzystając z wiedzy z biologii, wyjaśnij, dlaczego po wejściu do takiego domu mamy problem z utrzymaniem równowagi. Który narząd w uchu wewnętrznym zostaje "oszukany"?

5. Haft Kaszubski

Tradycyjny haft kaszubski (https://szkolahaftu.pl/wzornik/) składa się z motywów roślinnych (kwiaty, bratki, dzwonki, tulipany) i wykorzystuje 7 podstawowych kolorów, które symbolizują przyrodę regionu.

Zadanie: Dopasuj kolor haftu do elementu przyrody, który on symbolizuje:

Kolor	Co symbolizuje w przyrodzie Kaszub?	Twoja odpowiedź
A. Trzy odcienie niebieskiego	1. Lasy, bory i łąki.	A - ____
B. Żółty	2. Piaski, słońce i dojrzewające zboża.	B - ____
C. Zielony	3. Kaszubskie jeziora, rzeki i morze.	C - ____
D. Czerwony	4. Krew, którą Kaszubi gotowi są przelać za ziemię.	D - ____
E. Czarny	5. Żyzna ziemia czekająca na zasiew.	E - ____

Nasza dzielnica: Suchanino

• Suchanino - historia: https://www.gdansk.pl/suchanino/historia-dzielnicy,a,170086
• Suchanino - przewodnik: https://ibedeker.pl/spacery/suchanino-cz-i-przewodnik-po-gdansku/
• Suchanino: https://download.cloudgdansk.pl/gdansk-pl/d/201812119522/suchanino.pdf
• Punkt widokowy: https://www.gdansk.pl/wiadomosci/Suchanino-Nowy-punkt-widokowy-niemal-gotowy-Co-tam-widac,a,264109?fbclid=IwY2xjawSUg5BleHRuA2FlbQIxMABicmlkETF1ZVh6WjZjc3YwUU9OQjJsc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHsyP2VOd837so3_Y0sazF2uz9zfDUX-GkiBDiFG6nVAd5WRyTVH1ER1Q1MTy_aem_oJl4267uyAz7wNorrR1H5g
• Zdjęcia Suchanina: https://www.facebook.com/photo/?fbid=768457698659792&set=a.464313885740843, https://www.facebook.com/photo/?fbid=588449513310408&set=a.474067298081964, https://www.facebook.com/photo/?fbid=670495778100097&set=a.476589414157402

Suchanino – Moja „Mała Ojczyzna”

1. Analiza Mapy i Lokalizacja

Otwórz mapę cyfrową lub plan Gdańska i zlokalizuj ZSP nr 2 (ul. Czajkowskiego 1).

• Orientacja: W jakim kierunku świata od szkoły znajduje się Staw Suchanino? _______________

• Skala: Na mapie w skali 1:10 000 odcinek 1 cm odpowiada 100 m. Jeśli droga ze szkoły do stawu ma na mapie 6 cm, to w rzeczywistości przejdziesz: ________ metrów.

• Współrzędne: Podaj przybliżoną szerokość geograficzną szkoły (Gdańska): …….°' N.

2. Rzeźba terenu i Geologia

Suchanino leży na wysoczyźnie morenowej ukształtowanej przez lądolód skandynawski. Wysokość szkoły (ul. Czajkowskiego 1) to ok. 105 m n.p.m., wysokość Punktu Widokowego Wzgórze Suchanino (Kolonia Zręby) to ok. 100 m n.p.m. Oblicz różnicę wysokości (wysokość względną), jaką pokonuje mieszkaniec idący ze Stawu Suchanino (ok. 82 m n.p.m.) do szkoły: ________ m.

3. Ekosystem i Botanika

• Połącz gatunek z cechą widoczną w terenie:

  1. Brzoza brodawkowata – ( ) Biała kora, trójkątne liście.

  2. Klon zwyczajny – ( ) Liście dłoniaste, ostre klapy.

  3. Wierzba krucha – ( ) Wąskie liście, rośnie przy wodzie.

• Dlaczego duże skupiska drzew w mieście są kluczowe dla zachowania bioróżnorodności?

4. Urbanizacja i Funkcje

• Jaką dominującą funkcję pełni obecnie Suchanino? Przemysłową, mieszkaniową czy rolniczą?

• Wskaż jeden element infrastruktury w okolicy ulicy Czajkowskiego, który najbardziej zmienił naturalne ukształtowanie terenu.

MY LITTLE HOMELAND: POMERANIA (Pomorskie)

Read the instructions and draw your own Pomeranian landscape. Then, use the labels below.

1. SEA: At the top, draw the Baltic Sea. Add a small seal (foka) in the water.
2. BEACH: Next to the sea, draw a wide beach. Draw some amber (bursztyn) on the sand.
3. DUNES: On the left, draw big moving dunes (ruchome wydmy).
4. HILL: In the middle, draw a high hill (Wieżyca) with a tower.
5. WOOD: Around the hill, draw a big, green wood (forest).
6. LAKE & ISLAND: Below the hill, draw a lake with a small island.
7. CASTLE: On the right, draw a big brick castle (like Malbork).
8. VILLAGE: Near the castle, draw a small village. Draw Kashubian patterns (haft) on one house.
9. ROAD & PATH: Draw a road to the castle and a small path to the wood.
10. SYMBOLS: In the corner, draw a Griffin – the symbol of our region.